IRQ (KESME) (Inrerrupt Request) : Bir süre PC kullanan herkes ÅŸu ünlü”IRQ çakışması” tabirini duyar. Peki nedir bu IRQ?

Türkçesi “kesme”; yani iÅŸlemci bir iÅŸle meÅŸgulken,
bilgisayarın bir yerinden başka bir donanımdan
iÅŸlemciye şöyle bir emir geliyor: “Benimle de ilgilen!”

Ve bu işlemcinin işini böler. Tabii işlemci aynı
anda çok sayıda işi birden yapabilir: Klavye ve fare
kullanırken bir yandan ekrana gönderilen verileri işler,
sabit diskten okuma yapar, modemin indirdiÄŸi dosyalara
bakar vs. Ama işlemciye işini görmesi için ihtiyaç duyan
 bir aygıtın ona sinyal gönderebilmesi için özel bir
hatta ihtiyacı vardır. İşte buna IRQ hattı adı verilir.
PC’mizde 0′dan 15′e kadar numaralanan 16 IRQ hattı
vardır. Bunlar ÅŸu aygıtlar için kullanılabilir (“default”,
yani pik aygıtın yanı sıra bu IRQ’yu kullanabilecek
diğer aygıtlar parantez içinde verilmiştir)

 

IRQ 0: Sistem saati.  IRQ 1: Klavye
IRQ 2: Programlanabilir IRQ (Modemler, COM3 ve COM 4 portları)
IRQ 3: COM 2 portu (modemler, COM 4,ses ve ağ kartları, teyp yedekleme birimlerini hızlandıran kartlar)
IRO 4: COM 1 portu (modemler, COM 4, ses ve ağ kartları,
teyp yedekleme birirnlerini hızlandıran kartlar)
IRQ 5: Ses kartı (LPT2, LPT3 – yani ikinci ve
üçüncü paralel portlar – COM 3, COM 4, modemler, aÄŸ kartlan,
MPEG kartları, teyp yedekleme birimlerini hızlandıran kartlar)
IRQ 6: Disket sürücü denetleyicisi
(teyp yedekleme birimlerini hızlandıran kartlar)
IRQ 7: LPT1, yani ilk paralel port (LPT2, COM 3,
COM 4, modemler, ağ kartları, ses kartlan,
teyp yedekleme birimlerini hızlandıran kartları
IRQ 8: Gerçek zamanlı saat.
IRQ 9: (Ağ kartları, ses kartları,SCSI kartları,
PCI aygıtlar, yeniden yönlendirilen IRQ2 aygıfları)
IRQ 10: (Ağ kartları, ses kartları, SCSI kartları,
PCI aygıtlar, ikinci ve dördüncü IDE kanalları)
IRQ 11: (Görüntü kartları, ağ kartları, ses kartları,
SCSI kartları, PCI aygıtlar, üçüncü ve dördüncü IDE kanalları)
IRQ 12: PS/2 fare (Görüntü kartları, ağ kartları,
ses kartları, SCSI kartları, PCI aygıtlar, üçüncü IDE kanalı)
IRQ 13: FPU, yani matematik iÅŸlemci.
IRQ 14: Birinci IDE kanalı (SCSI kartlar)
IRQ 15: İkinci IDE kanalı (Ağ ve SCSI kartlar)

Normalde bir IRQ’yu bir aygıtın kullanması gerekir;
aksi halde işlemci şaşırır, yanlış aygıta yanlış zamanda
cevap verebilir. işte buna IRQ çakışması denir.
Bazen Windows Aygıt Yöneticisi bölümünden donanım
aygıtlarının kaynak değerlerini değiştirerek, bazen
kartın yerini değiştirerek bu sorun çözülebilir
(tüm genişleme yuvaları doluysa bazen de
çözülemeyebilir).Aslında PCI Steering adı verilen
bir yolla bir IRQ’nun iki PCI aygıt tarafından
kullanılması mümkündür. Ama bunun için aygıtın ve
sürücülerinin bu işlemi desteklemesi gerekir.
   -alıntıdır-